Bayraktar, yaptığı açıklamada, ekim ayı üretici ve market fiyatları ile girdi maliyetlerindeki değişimlere ait değerlendirmede bulundu.
Ziraat odaları aracılığıyla girdi piyasalarından fiyat verisi aldıklarını belirten Bayraktar, ekimde eylüle nazaran “20.20 kompoze gübresi” fiyatının yüzde 0,7, amonyum sülfat gübresinin yüzde 0,4, DAP gübresinin yüzde 0,3 ve ÜRE gübresinin yüzde 1 azalırken amonyum nitrat gübresi fiyatının yüzde 0,8 arttığı bilgisini verdi.
Bayraktar, geçen yılın ekim ayına nazaran son bir yılda gübre fiyatlarında artış olduğunu kaydetti.
Ekimde mazot fiyatının aylık yüzde 1,9, yıllık yüzde 30,4 arttığını belirten Bayraktar, kelam konusu ayda eylüle nazaran besi yeminin fiyatının yüzde 1,3, süt yeminin yüzde 1,1 yükseldiğini kaydetti.
ÜRETİCİ VE MARKET ORTASINDAKİ FİYAT DEĞİŞİMLERİ
Bayraktar, ekimde üretici ve market ortasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 382,9 ile patateste görüldüğüne dikkati çekerek şöyle devam etti:
“Patatesteki fiyat farkını yüzde 284,1 ile kuru soğan, yüzde 242,1 ile marul, yüzde 229,5 ile maydanoz takip etti. Patates 4,8 kat, kuru soğan 3,8 kat, marul 3,4 kat, maydanoz 3,3 kat fazlaya satıldı. Üreticide 5 lira 25 kuruş olan patates markette 25 lira 35 kuruşa, 4 lira 92 kuruş olan kuru soğan 18 lira 90 kuruşa, 17 lira 17 kuruş olan marul 58 lira 73 kuruşa, 5 lira 17 kuruş olan maydanoz 17 lira 2 kuruşa satıldı. Fiyatı en fazla artan eser markette patates, üreticide kabak oldu. Fiyatı en fazla düşen eser ise hem markette hem de üreticide yeşil fasulye olarak gerçekleşti. Ekimde markette 36 eserin 22’sinde fiyat artışı, 14’ünde ise fiyat azalışı görüldü.”
Bayraktar, markette yüzde 32,9 ile fiyatı en fazla artan eser olan patatesi, yüzde 30,3 ile kuru soğanın, yüzde 24,4 ile domatesin, yüzde 12,2 ile yeşil soğanın takip ettiğini aktardı.
Markette fiyatı en fazla azalan eserin ise yüzde 21,9 ile yeşil fasulye olduğuna işaret eden Bayraktar, bu eserdeki fiyat düşüşünü yüzde 16,6 ile limonun, yüzde 15,7 ile sivri biberin, yüzde 8,8 ile kuru kayısının izlediğini bildirdi.
ÜRETİCİDEKİ FİYAT DEĞİŞİMLERİ
Bayraktar, ekimde üreticide 28 eserin 15’inde fiyat artışı, 10’unda fiyat düşüşü görüldüğünü, 3 eserde ise fiyat değişimi olmadığını söz etti. Üreticide en çok fiyat düşüşünün yüzde 28,4 ile yeşil fasulyede görüldüğü bilgisini veren Bayraktar, bu eseri yüzde 15,2 ile fındık, yüzde 13,8 ile salatalık ve yüzde 13,6 ile kuru incirin izlediğini anlattı. Bayraktar, “Üreticide en çok fiyat artışı yüzde 69,2 ile kabakta görüldü. Kabaktaki fiyat artışını yüzde 50,3 ile domates, yüzde 25 ile Antep fıstığı, yüzde 19,9 ile patates izledi.” değerlendirmesinde bulundu.
ÜRETİCİ FİYAT DEĞİŞİMİNİN NEDENLERİ
Bayraktar, kabak, domates ve patlıcandaki fiyat artışlarının tarla döneminin bitip seraya geçilmesinden kaynaklandığına dikkati çekerek şunları kaydetti:
“Antep fıstığı fiyatları hem eserin yok yılı olması hem de bu yıl yaşanan kuraklık sebebiyle artış gösterdi. Türkiye genelindeki kuraklıktan etkilenen kışlık patates hasadının başlaması ve depo maliyetlerinin artması patates fiyatlarını artırdı. Limon fiyatları, depolarda eser olmadığı ve arzda yaşanan azalmadan ötürü yükseldi. Taze fasulyede hasadın devam ettiği birtakım bölgelerdeki arz artışı üretici fiyatlarını düşürdü. Fındık fiyatları zirai don sebebiyle rekoltenin düşük olmasından ötürü yükseldi. Bu ay ise hem ihracatçıların hem de fabrikaların fiyatları baskılaması nedeniyle fındığın üretici fiyatlarında düşüş yaşandı. Salatalıktaki fiyat düşüşü bu yıl seradaki üretim artışından kaynaklandı. Bu yıl incir ihracatının geç başlaması nedeniyle ihracatın düşük ölçüde kalması incire olan talebi azalttı ve fiyatlar geriledi.”
