Ömer Can Talu’nun hazırlayıp sunduğu ‘İkinci Bakış’ programının bu haftaki konuğu Ekonomist Erkan Öz. Programda Erkan Öz çeşitli kurumların yayınlamış olduğu enflasyon oranlarını yorumlayarak Türkiye ve dünyada ekonomi alanında yaşanan önemli gelişmeleri yorumladı. Ayrıca Öz, “küresel durum hiç iç açıcı değil” diyerek uyarılarda da bulundu.
Gerçek enflasyonun devletin açıkladığının iki katı olduğunu belirten Ekonomist Erkan Öz, “Devlet ne açıklayorsa onu ikiyle çarpın. Vatandaşın akın akın faize gitmesi iyi değil. Merkez Bankası’nın gelecek seneki enflasyon tahmini buna sebep oluyor. Ancak enflasyon tahmini doğru çıkmayabilir” ifadelerini kullandı.
HALKA ARZ ÇILGINLIĞI NE KADAR SÜRECEK?
Emlak fiyatlarının hükümet başka yatırım kanalı sunmadığı için artış gösterdiğini belirten Öz, faizler yükselse bile enflasyonun altında kaldığı için yurttaşların emlak alanından çekildiğini ve bu yüzden emlak fiyatlarının düşüşe geçtiğini söyledi.
Halka arz ve borsadaki ciddi artışı değerlendiren Öz, “İktidar mart ayına kadar çok fazla vatandaşı sıkmayacaktır. Doları baskılıyor, vatandaş da emlağa ya da borsaya yöneliyor. Ekonomi durgun olduğu için satış olmadığından emlak gözden düşmeye başladı. Ancak vatandaş borsada hızlı bir şekilde parasını döndürebiliyor. Lakin aşırı bir talep var. Örneğin bir şirket halka arz yapıyor ama çok fazla borcu var” dedi.
“AMERİKAN BORSASI DÜŞÜYOR”
“Küresel durum hiç iç açıcı değil” diyen Öz, şöyle devam etti:
“Amerikan Borsası düşüyor. Bono faizlerinin yükselmesi finansal sistemin temelini eritiyor. Son birkaç haftadır uzun vadeli Amerikan tahvillerinin ve tüm dünyadaki tahvillerin faizleri yükseliyor. Zararlar bankalar için ve devletler için artıyor. Petrol fiyatlar artıyor, çünkü petrol bonolar gibi teminat olarak kullanılıyor. Altında da tuhaf bir hareket oldu ve inanılmaz bir düşüş yaşandı. Amerikan Merkez Bankası da önlemler almıyor. Geldiğimiz noktada küresel piyasalarda ciddi bir sorun olacağını tahmin ediyorum.”
“DÜNYA ÇAPINDA BİR DURGUNLUK YAŞANABİLİR”
Eğer alınan önlemler işe yaramazsa bir anda tüm dünyadaki bankaların zorlanacağını aktaran Öz,bu durumun türkiye’yi de etkileyeceğini ifade etti.
Öz, “Gözlemlediğimiz kadarıyla Amerika’daki bankaların CDC’leri yükselmeye başladı. Eğer en kötü şey olursa, Amerikan Merkez Bankası’nın müdahalesi önem kazanır. Ama enflasyon hala hedeflenen seviyede değil. Daha önceki krizlerde enflasyon bu kadar büyük bir dert değildi. Japonya ya da Çin bir para basma yapmazsa dünya çapında bir durgunluk yaşanabilir” diye konuştu.
“DÜNYA PARA SİSTEMİNDE DEĞİŞİKLİK OLACAK”
Küresel bir depresyona doğru gidilirse Amerikan Merkez Bankası’nın para basmak zorunda kalacağını belirten Öz, sözlerine şu ifadelerle son verdi:
“O zaman doların karşıtı olan varlıklar yükselişe geçer. 2020 ile beraber yeni bir ekonomik safhaya girdik. Amerika tarihinde hiç basmadığı kadar para bastı. Hiperenflasyona giden yolun kapısı açıldı. Dünya hakimiyeti kuran imparatorlukların son dönemlerinde hep çok para bastığını görüyoruz. Dünya para sisteminde bir değişiklik olacak.”
