Türkiye geçtiğimiz akşam tekrar zelzele gerçeğiyle yüzleşti. Son periyodun sarsıntılarla sarsılan yeri, Balıkesir Sındırgı’da 6.1 büyüklüğünde zelzele oldu. Birçok vilayette hissedilen zelzele sonrası uzmanlardan dikkat çeken açıklamalar geldi.
Afet ve Acil Durum İdaresi Başkanlığı (AFAD) Deprem Bilim Kurulu Üyesi de olan Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Balıkesir’in Sındırgı ilçesinde 10 Ağustos ve 27 Ekim’de meydana gelen 6,1’lik sarsıntıların akabinde bölgede bilimsel çalışma yürüttüklerini söyledi.
Sözbilir, çalışmalar kapsamında kırsal Yaylacık, Emendere, Aktaş ve Sinandede mahalleleri ortasındaki dağlık alanda, canlı fay haritası üzerinde görülmeyen yeni fay sınırları tespit ettiklerini anlattı.
Bu fayların haritalanması için süreci başlattıklarını belirten Sözbilir, “O fayların hiçbiri şu an var olan 2013 tarihinde çizilen canlı fay haritasında yer almıyordu. Hasebiyle onlar çoğunlukla meyyit fay sınıfındaki faylardı. İkinci zelzele olunca tekrar bölgeye geldik” sözünü kullandı.
‘HİÇBİR HARİTADA OLMAYAN FAY SAPTADIK’
Sözbilir, çalışmaları yine dağlık alanda ağırlaştırdıklarını vurgulayarak, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Dağlık alanda birden fazla 5-6 tane birbirini takip eden ovadan dağa yanlışsız devam eden fay saptadık. Buradaki fay, dünya literatüründe ‘ölü fay’ olarak geçiyor. Lakin jeolojik manada meyyit faylar çok aşırı gerilim yüklendiğinde yahut gerilim taraflarındaki değişim nedeniyle yine dirilebiliyor. Bu sarsıntılarda bunu görüyoruz. Bu dağlık alandaki canlı olarak haritalarda gösterilmeyen faylar zelzele üretmeye başlamış diyebiliriz. Bu fay birinci defa haritalanıyor. Daha evvel hiçbir haritada var olmayan birkaç fay saptamış durumdayız. Bunların bir kısmını haritaladık. Memleketler arası mecmualara gönderdik, şu anda basılıyor.”
‘BENZER BÜYÜKLÜKTE BİR ZELZELE DAHA OLABİLİR’
Belirlenen fay düzleminin zelzelenin odak noktasındaki sistemle uyuştuğunu belirten Sözbilir, “Şu anda fayları yüzeyde görüyoruz ancak derine hakikat 10 kilometreye kadar gidebiliyor ve oradaki gerilime bağlı olarak sarsıntı üretebiliyor. Bölgedeki 5-6 fay birbirini tetikleyecek biçimde sarsıntı üretiyor. O yüzden sarsıntılar bir türlü bitmiyor.” diye konuştu.
Prof. Dr. Sözbilir, fayın özellikleri hakkında bilgi vererek, şunları kaydetti:
- “Uzunlukları 35-40 kilometreye kadar uzanıyor. Birinci zelzelede 6,1 kırıldı, ikinci sarsıntıda 6,1’lik kısmı daha kırıldı.
- Üçüncü sarsıntıda 6,1 daha gerçekleşebilir zira şu anda fayın tümü kırılmamış durumda.
- Üretilen zelzelelerle fayın uzunluğu ortasındaki orana bakıldığında fayın tümünün kırılmadığını anlıyoruz.
- Benzer büyüklükte bir sarsıntı daha gelişebilir. 3-4 ayda 6,1 büyüklüğünde zelzelelere ulaştığımız için tahminen misal bir düzenek tekrar edebilir. Şu anda artçı kademesi yaşanıyor.”
Sözbilir, tespit edilen fayın 3’te 2’lik kısmının kırıldığını, kalan 3’te 1’lik kısmının ise büyük bir zelzele üretme mümkünlüğünün düşük olduğunu aktardı.
Öte yandan Sındırgı’nın kırsal Yaylacık, Emendere, Aktaş ve Sinandede mahalleleri ortasındaki dağlık alanda tespit edilen fayın yüzeydeki kısmı görüntülendi.
