Doğa ve Kültürel mirası korumak için Etraf ve Kültür Bedellerini Müdafaa ve Tanıtma Vakfı ÇEKÜL’ü kuran Prof. Dr. Metin Sözen (89) çoklu organ yetmezliği nedeniyle hayatını kaybetti. Hayatı boyunca doğal ve Kültürel mirası korumak için tüm anadoluyu dolaşan ve Etraf ve Kültür Kıymetlerini Muhafaza ve Tanıtma Vakfı ÇEKÜL’ü kuran Prof. Dr. Metin Sözen ülkenin doğal, tarihi ve kültürel varlıklarını korumak emeliyle 1990 yılında ÇEKÜL’ü faliyete geçirdi. Prof. Dr. Metin Sözen, ÇEKÜL’ü kurduğundan bu yana kültürel dokunun korunarak geleceğe aktarılması gayesiyle, tarihi yapıların onarılarak yine işlevlendirilmesinden her ölçekteki yerleşim yerinin kültür öncelikli planlarının hazırlanmasına kadar birçok muhafaza çalışmasına imza attı.
Sözen, Doğal doku kaybolmaya başladığında insanın ömür alanının da tükendiği, kültürel mirasını da yitirmeye başladığı şuuruyla ağaçlandırma ve eğitim çalışmaları yapıyor ve etraf müdafaa alanında çalışıldığını belirtmişti. Gece saatlerinde hayatını kaybeden ÇEKÜL kurucu lideri Prof. Dr. Metin Sözen’in cenazesi, 3 Ağustos 2025 Pazar günü ) ikindi vaktinde Zincirlikuyu Mescidinde kılınacak cenaze namazı sonrasında Zincirlikuyu Mezarlığı’nda defnedilecek. Taziyeler 4 Ağustos Pazartesi günü Beyoğlu Çekül Konutu’nda saat 12.00 ila 20.00 ortasında kabul edilecek.Vakıf’tan yapılan açıklamada, cenaze için çelenk gönderilmemesi bunun yerine ÇEKÜL Vakfı’nın 7 Ağaç Ormanları’nda Metin Sözen anısına fidan dikilmesi istendi.
TÜM HAYATI BOYUNCA KÜLTÜREL MİRASI KORUMAK İÇİN ÇALIŞTI
Türkiye’de doğal ve kültürel mirasın korunması çalışmalarına sayısız eser ve çalışmayla katkıda bulunan Metin Sözen, TBMM Başkanlığı Kültür ve Sanat Danışmanı, TBMM Başkanlığı Bilim ve Değerlendirme Kurulu Lideri olarak misyon yaptı, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Müdafaa Şuraları’nda lider ve üye olarak uzun yıllar yer aldı. Bugün 471 üyeye ulaşan Tarihi Kentler Birliği’nin kurulmasına ve gelişmesine öncülük eden Prof. Dr. Metin Sözen, 1990 yılında kurulan ÇEKÜL Vakfı’nın da kurucu lideriydi.
PROF. DR. METİN SÖZEN BİYOGRAFİSİ
Metin Sözen 24 Mayıs 1936 tarihinde Elazığ’da doğdu. 2004 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi, Sanat ve Mimarlık Tarihi öğretim üyeliğinden emekli oldu. Hayatı boyunca Türkiye’deki doğal, tarihî ve kültürel mirasın korunması ve yaşatılması konusunda çalışan Metin Sözen’in, Safranbolu, Kastamonu, Bursa, Edirne, Uşak, Afyonkarahisar, Denizli, Karaman, Ağırnas, Tokat, Amasya, Gümüşhane, Sivas, Malatya, Elazığ, Kars, Diyarbakır, Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, İstanbul başta olmak üzere farklı ölçekte yerleşim ünitelerinde kamu-yerel-sivil-özel birlikteliğine dayalı, kalıcı uygulamaları bulunuyor.
TBMM Başkanlığı Kültür ve Sanat Danışmanı, Bilim ve Değerlendirme Kurulu Lideri olarak tekrar yapılanma sürecinde Devletin Meskeni Saray başlığı altında geliştirdiği Saray Müze, Müze İçinde Müze, Depo Müze, Fabrika Müze kavramları ışığında, 1984-2009 yılları ortasında Dolmabahçe, Beylerbeyi, Yıldız saraylarında; Aynalıkavak, Küçüksu, Ihlamur, Beykoz, Maslak kasırlarında ve Yalova Atatürk Köşkü’ndeki bilimsel çalışmaları yönetti. Uzun yıllar Kültür ve Tabiat Varlıklarını Müdafaa Heyetleri’nin üyelik ve başkanlık vazifelerini yürüttü. Kültür ve Turizm Bakanlığı 2007 yılı “Kültür ve Sanat Büyük Ödülü“olmak üzere çeşitli mükafatlar aldı.
1990 yılında kurulan Etraf ve Kültür Bedellerini Müdafaa ve Tanıtma Vakfı / ÇEKÜL’ün kurucu başkanı olan Metin Sözen, 2000 yılında da Tarihi Kentler Birliği / TKB’nin kurulmasına ve geliştirilmesine öncülük etti. Metin Sözen’in ÇEKÜL Vakfı Yayınları’ndan çıkan otobiyografik kitabı Ömrü Paylaşmak, bir bilim insanı olarak Türkiye’nin muhafaza tarihine nasıl taraf verdiğinin izlerini taşıyor.
