Ankara Üniversitesi ve merkezi ABD’de bulunan Arama Jeofizikçileri Birliği (Society of Exploration Geophysicists) işbirliğiyle organize edilen 2. Avrasya Yer Bilimleri Kongresi (EGCE-2025), Antalya Belek Turizm Merkezi’ndeki bir otelde oturumlarla devam ediyor.
Kongreye katılan Kırşan, AA muhabirine, Türkiye’nin çok sayıda maden çeşidini barındıran kıtalar ortası geçiş noktasında yer aldığını söyledi.
Türkiye’nin metalik madenlerden güç ham hususlarına kadar birçok alanda madenlere mesken sahipliği yaptığını lisana getiren Kırşan, “Dünyada ticareti yapılan yaklaşık 90 madenin 70’i ülkemizde de var ve 60’ının ticareti yapılıyor. Hasebiyle ülkemiz ve coğrafyamız son derece verimli ve varlıklı bir maden çeşidine yahut maden yataklarına sahip bir pozisyonda. Ülkemizin maden potansiyeline baktığımız vakit yılda 6,5 milyar dolar bir ihracatımız var.” diye konuştu.
Kırşan, Türkiye’de altın başta olmak üzere bakır, kurşun, çinko, krom, kömür üzere madenlerin bulunduğunu kaydetti.
PETROL ÇAĞI BİTTİ, MİNERAL ÇAĞI BAŞLADI
Dünyada petrol çağının bittiğini, mineral çağının başladığını vurgulayan Kırşan, global ısınma ve iklim değişikliğinden kaynaklı olarak yeşil güce geçişte artık kritik ve stratejik madenlerin ehemmiyet kazandığına işaret etti.
Kırşan, bu açıdan sorumlu madencilik anlayışıyla hareket edilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Her dalda olduğu üzere madencilikte de sürdürülebilirlik konusunun büyük ehemmiyet arz ettiğini anlatan Kırşan, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Yaşanabilir bir dünya, pak bir etraf, pak bir toprak, pak bir hava kalitesini yakalamamız için sürdürülebilirlik değerli. Pak güç kaynakları dediğimiz rüzgar, güneş üzere yenilenebilir güç kaynakları artacak. Keza ulaşımda da artık klasik konvansiyonel araçların yerini daha pak elektrikle çalışan araçlar alacak. Alışılmış bu türlü olunca da maden gereksinimi geçmişe nazaran 6-7 kat bazen 9 kat daha fazla bir noktaya taşınacak. Bu noktada da dünyada artık bir kritik minerallere atak devri başlayacak. Hem savunma endüstrisinin hem pak teknolojilerin hem de bilgisayar çipleri üzere yüksek teknoloji eserlerin gereksinimi için çok önemli bir maden muhtaçlığı olacak. Az toprak elementlerinin çok değerli olacağı bir devreye geçiyoruz.”
Ticaret savaşının art planında ham unsura ve kritik minerale erişim mevzularının olduğunu belirten Kırşan, bu açıdan Türkiye’nin de sahip olduğu madenleri çok daha yeterli değerlendirmesi gerektiğini söz etti.
Kırşan, kritik ve stratejik maden ve mineral potansiyelini en düzgün noktaya taşımada kendilerine büyük misyonlar düştüğünü kaydetti.
YENİ DEVİR KODLARINA UYGUN MADEN YASASI BELİRLENMELİ
Türkiye’de şu anda sahip olunan potansiyelin kıymetlendirilmesi konusunda Güç ve Doğal Kaynaklar Bakanlığının bir çalışması olduğunu söz eden Kırşan, Bakanlığın ülkedeki kritik ve stratejik mineral listesi hazırlandığını ve yasal düzenlemelerle ilgili de takviyede bulunduğunu söyledi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bünyesinde de iklim değişikliği ünitesi oluşturulması gerektiğini lisana getiren Kırşan, “Eğer bu türlü bir çatı kurulursa yasal mevzuat ona nazaran düzenlenir ve ona nazaran de yeni periyot kodlarına uygun olarak bir maden yasası, siyaseti belirlenir. Bu elzem zira yerli otomobil Togg’u üretiyoruz, onun ham unsuru, batarya gereksinimi, keza güneş panelleri, rüzgar gülleri, savunma endüstrimiz için kritik ve stratejik minerallere gereksinimimiz çok olacak.” diye konuştu.
MADENLERİ ÇIKARAMAZSAK SATIN ALMAK ZORUNDAYIZ
Türkiye Madenciler Derneği Etraf Koordinatörü Dr. Caner Zanbak da Türkiye Madenciler Derneği olarak 12 unsurluk dikkat edilmesi gereken hususları içeren sorumlu madencilik protokolü hazırlandığını ve bunu üyelere yaymaya çalıştıklarını söyledi.
Standartlara uymayanların bu işi yapamayacağını belirten Zanbak, “Madencilik yapacağız, yapmak zorundayız lakin bunu yaparken çevreyi de koruyacağız. Türkiye’de kimi madenler var, dünyanın en güzelleri. Biz madenlerimizi gün yüzüne çıkartmak mecburiyetindeyiz, çıkartmazsak satın almak zorundayız. Yoksa kalkınamayız.” tabirlerini kullandı.
