İSO Türkiye İmalat PMI anketinin Ekim 2025 devri sonuçları açıklandı. Eşik bedel olan 50’nin üzerinde ölçülen tüm sayıların kesimde güzelleşmeye işaret ettiği anket sonuçlarına nazaran, eylülde 46,7 olan manşet PMI ekimde hafif bir düşüşle 46,5’e gerileyerek son 3 ayın en düşük pahasını aldı.
Böylelikle endeks, imalat sanayi bölümünün faaliyet şartlarında bozulmanın devam ettiği tarafında sinyal verdi. Üretimde yavaşlama eğilimi 19. aya ulaştı ve düşüş eylül ayına kıyasla daha yüksek oranda gerçekleşti. Anket iştirakçilerinin geri bildirimleri, müşteri talebinde zayıflamaya ve buna bağlı olarak da yeni siparişlerde yavaşlamaya işaret etti.
Yeni siparişlerdeki gerileme nispeten hafiflemekle birlikte ekim ayında da sürdü. Zayıflama iç talepte olduğu üzere ihracat pazarlarında da gözlendi ve böylelikle yurt dışından alınan yeni siparişler de ekimde yavaşlama sergiledi.
Yeni siparişlerin azalmasıyla birlikte, imalatçılar ayrılan işçinin yerine işe alım yapma ve ek girdi satın alma konusunda isteksiz davrandı. Bunun sonucu olarak, istihdam, satın alma faaliyetleri ve girdi stokları azalma kaydetti. Girdi talebindeki düşüş, birtakım firmalarda tedarikçilerin teslimatlarını hızlandırabilmelerini sağladı.
Teslimat müddetleri hafif kısaldı ve böylelikle tedarikçi performansı iki aylık bozulmanın akabinde güzelleşme gösterdi.
Türk lirasındaki bedel kaybının ham husus fiyatları üzerindeki baskıyı artırmasına bağlı olarak girdi maliyetleri ekim ayında keskin biçimde artmaya devam etti. Bununla birlikte, enflasyon eylül ayına kıyasla hafif ivme kaybetti. Misal biçimde kesin eser fiyatlarındaki artış sürat kesmekle birlikte yeniden güçlü seviyede gerçekleşti.
MALİYET BASKILARININ GÜCÜNÜ MÜDAFAASI, TÜM DALLARDA ESER FİYATLARINI YÜKSELTTİ
İstanbul Sanayi Odası Türkiye Sektörel PMI Ekim 2025 raporu, son 4 ayda birinci sefer olmak üzere, anket kapsamında izlenen 10 bölümün tamamında üretimin yavaşladığını gösterdi.
Bu durum, bölümlerin çoğunluğunda yeni siparişlerin zayıf seyretmesinden kaynaklanırken istihdamda da ekseriyetle düşüş görüldü. Maliyet baskılarının gücünü müdafaası, tüm kesimlerde eser fiyatlarının yükselmesine yol açtı.
En keskin üretim daralması kara ve deniz taşıtlarında kaydedildi. Yeni siparişlerde ise 10 daldan sadece birinde görülen genişleme sayesinde kısmen daha müspet bir görünüm ortaya çıktı.
Gıda eserlerinde yeni siparişler üst üste 3. ay arttı lakin bu artış ölçülü seviyede gerçekleşti. En sert düşüş ise ağaç ve kağıt eserlerinde yaşandı. Yeni ihracat siparişlerinde ise en besbelli yavaşlama dokuma eserlerinde gerçekleşti. Burada da 10 bölümden 9’u daralma bölgesinde yer alırken kelam konusu eğilimin tek istisnası, yurt dışından alınan yeni sipariş hacminin yatay seyrettiği besin eserleri dalı oldu.
Türk imalat kesimlerinin çoğunluğu yılın son çeyreğine istihdam azaltma eğilimiyle girdi. Elektrikli ve elektronik eserler ile ana metaller olmak üzere sırf iki bölümde çalışan sayıları artış kaydetti.
Sektörlerin büyük kısmında satın alma faaliyetleri de yavaşladı. Yalnızca besin eserlerinde yeni siparişlerin artmasıyla birlikte girdi alımlarının yükseldiği görüldü.
Girdi talebindeki zayıflık, anket kapsamında izlenen bölümlerin yarısında tedarikçilerin teslimat müddetlerinin kısalmasına yol açtı. Tedarikçi performansında en bariz güzelleşme kimyasal, plastik ve kauçuk bölümünde gözlendi.
Girdi maliyetleri, takip edilen 10 bölümün tamamında keskin bir halde artmaya devam etti. En süratli yükseliş makine ve metal eserlerinde, en düşük enflasyon ise giysi ve deri eserlerinde kaydedildi.
Ekim ayında girdi maliyetlerindeki besbelli artışa bağlı olarak sonuncu eser fiyatları da genel olarak yükseltildi. Talepteki düşüşün sürat kestiği dokuma kesiminin de artış yapmasıyla birlikte, son 8 aydır birinci defa, on bölümün tamamı satış fiyatlarını yükseltmiş oldu. En yüksek enflasyon, birbiriyle birebir oranda olmak üzere besin eserleri ile makine ve metal eserleri bölümlerinde görüldü.
Açıklamada görüşlerine yer verilen S&P Küresel Market Intelligence İktisat Yöneticisi Andrew Harker, Türk imalat bölümünün ekim ayında tekrar durağan talep şartlarıyla karşı karşıya kaldığını ve bu durum üretim, yeni siparişler, istihdam ve satın alma faaliyetlerinde yavaşlamaya yol açtığını belirtti.
